Bijeenkomsten

In chronologische volgorde (nieuw-oud)

23e vergadering, 31 oktober 2026

22e vergadering, 21 maart 2026

21e vergadering, 15 oktober 2025

De herdenking van de 150e geboortedag van Albert Schweitzer kleurde het programma van de najaarsvergadering 2025 van de NVMG. De bijeenkomst vond plaats op twee locaties in Deventer: 's morgens in de Theaterzaal van de Bibliotheek en 's middags in de nabijgelegen Lebuïnuskerk. Zie poster van deze bijeenkomst (pdf).

Zie het programma.

(A) Albert Schweitzer en de Tropische Geneeskunde

10.30-10.40 Mart van Lieburg (vz NVMG): Opening / NVMG-zaken
Sessie-voorzitter: Prof.dr. Piet Kager, emeritus-hoogleraar Tropische Geneeskunde Amsterdam
10.40-10.50 Piet Kager: Opening en introductie op het thema
10.50-11.20 Hanneke Dekker (vz NVTG/NSGH): Van Tropische Geneeskunde naar Global Health
11.20-11.50 Henk Bijlmer: Henk Bijlmer (1890-1959) en de tropische geneeskunde
11.50-12.15 Mart van Lieburg: Albert Schweitzer in Nederland
12.15-12.30 Discussie / afsluiting

(B) Albert Schweitzer herdenking 150e geboortedag

13.30-13.35 Mart van Lieburg: Opening

13.35-13.45 Miranda Rovers (vz NASF): Over het NASF

13.45-14.10 Pieter van den Hombergh: Albert Schweitzer, destijds al een echte huisarts in Gabon

14.10-14.35 Bert-Jan Lietaert Peerbolte: Albert Schweitzer en de theologie

14.35-15.00 Bert Keizer: Albert Schweitzer en de (medische) ethiek

15.30-15.55 Uri Rosenthal: Oorlog en vrede, waar ook ter wereld

15.55-16.25 Kirstin Gramlich: Albert Schweitzer en Bach

Orgelspel, onderbroken door toelichting op Schweitzers betekenis voor de Bach-studie

16.25-16.30 Vertegenwoordiger Gemeente Deventer: Deventer, stad van Albert Schweitzer

16.30 Afsluiting

Organisatie-comité
NVMG: Mart van Lieburg en Marten van Wijhe
TMGN-werkgroep Albert Schweitzer: Ton Teunissen, Bregje van Dam-Mantel en Gert-Jan van der Struys
NASF: Frans Hiddema en Ton Teunissen
Deventer-inbedding: René Héman.

20e vergadering, 29 maart 2025

19e vergadering, 26 oktober 2024

18e vergadering, 23 maart 2024

Timo Bolt (Erasmus MC), Wijzigende concepten van ziekte en gezondheid. In de loop van de tijd kan een ziekte zich anders gaan manifesteren en verandert het inzicht alsook de maatschappelijke perceptie van de ziekte. Moderne voorbeelden zijn HIV-infectie en kanker. Het natuurlijk beloop van een ziekte kan geheel uit het zicht verdwijnen. Door verbeterde therapie verandert het beeld van acuut levensbedreigend in een chronische aandoening. Maatschappelijke veranderingen uiten zich in de verschuiving van therapie naar vroege opsporing en vervolgens naar preventie en risico reductie.

Toine Pieters (Universiteit Utrecht), onderzocht geneesmiddel reclames uit een ruime periode van 1800-2021 en nam ons mee naar het damesblad Margriet, maar ook het NTvG en toonde dat de reclames sterk rolbevestigend waren. Aandoeningen als ‘vrouwenvermoeidheid’ werden achtereenvolgend bestreden met opiaten, barbituraten en benzodiazepines.

Rien Vermeulen (mede namens Matthé Burger), Hysterie, een diagnose die verdween. Opmerkelijk in dit verhaal zijn de uitgebreide en exacte criteria waaraan de diagnose hysterie moest voldoen en de wisselende frequentie waarmee dit beeld werd gezien. Ziekten waarvan geen anatomisch substraat aantoonbaar is kunnen echter zeer invaliderend en stigmatiserend zijn en worden tegenwoordig behandeld als functionele neurologische stoornissen, zoals beschreven in zijn boek ‘tussen de oren’.

Mart van Lieburg (TMGN), De historische atlas van de ziekten in Nederland: het Thijssen-project (1824). Door middel van onder meer prijsvragen probeerde men sinds het midden van de 18e eeuw zicht te krijgen op de historisch-geografische pathologie van Nederland. Het niet bekroonde prijsantwoord van Henricus F. Thijssen geeft ons voor 1824 een mooi overzicht van de status quo van de nosologie en nosografie van 79 ziekten. Het aantal steekt schril af tegen de 266 ziekten die in dezelfde tiid door Christoph Hufeland worden beschreven in zijn Conspectus morborum (1819) en Enchiridion medicum waarvan in 1837 een Nederlandse vertaling verscheen.